Nhỏ methylamine vào MgCl₂ thấy kết tủa: Đáp án và giải thích

Câu hỏi: Nhỏ dung dịch methylamine vào dung dịch nào sau đây thấy xuất hiện kết tủa?

• A. NaCl
• B. MgCl₂
• C. KCl
• D. NaNO₃

Đáp án đúng là B. MgCl₂. Dung dịch methylamine có tính bazơ, khi nhỏ vào MgCl₂ sẽ tạo ion OH⁻ kết hợp với Mg²⁺ sinh ra kết tủa Mg(OH)₂ màu trắng.

Vì sao MgCl₂ là đáp án đúng

Methylamine (CH₃NH₂) là amin bậc một, trong nước phân li bazơ yếu theo cân bằng:

CH₃NH₂ + H₂O ⇌ CH₃NH₃⁺ + OH⁻

Cân bằng này sinh ra ion OH⁻ trong dung dịch. Dung dịch MgCl₂ chứa ion Mg²⁺, khi gặp OH⁻ sẽ kết hợp tạo bazơ không tan:

Mg²⁺ + 2OH⁻ → Mg(OH)₂↓

Mg(OH)₂ là chất rắn màu trắng, không tan trong nước, nên hiện tượng quan sát được là dung dịch vẩn đục rồi lắng xuống thành kết tủa. Đây là căn cứ để chọn MgCl₂: chỉ ion kim loại có hiđroxit không tan mới cho phản ứng kết tủa với OH⁻ do amin sinh ra.

Vì sao các phương án còn lại không đúng

NaCl, KCl và NaNO₃ đều là muối của kim loại kiềm với gốc axit mạnh. Ion Na⁺ và K⁺ tạo hiđroxit tan mạnh trong nước (NaOH, KOH tan vô hạn), nên khi gặp OH⁻ chúng không tạo chất rắn tách khỏi dung dịch.

Phương trình ion rút gọn không xảy ra theo chiều tạo kết tủa, do đó hiện tượng quan sát chỉ là dung dịch trong suốt, không có vẩn đục. Phương án dễ nhầm nhất là NaCl vì đây là muối quen thuộc, nhưng gốc Cl⁻ giống MgCl₂ không quyết định khả năng kết tủa; yếu tố quyết định là cation kim loại.

Kiến thức liên quan về amin và phản ứng tạo kết tủa

Tính bazơ của amin là nguyên nhân trực tiếp gây hiện tượng kết tủa. Một số điểm cần nắm:

• Amin tan trong nước phân li ra OH⁻, nên dung dịch có pH > 7 và làm quỳ tím hóa xanh (với amin mạch hở no).
• Ion kim loại tạo hiđroxit không tan như Mg²⁺, Fe³⁺, Cu²⁺, Al³⁺ dễ cho kết tủa khi gặp OH⁻.
• Ion kim loại kiềm (Na⁺, K⁺) và Ba²⁺ cho hiđroxit tan, nên không kết tủa trong điều kiện thường.
• Một số hiđroxit lưỡng tính như Al(OH)₃ tan lại trong kiềm dư, cần lưu ý lượng amin cho vào.

Đây là dạng bài nhận biết amin quen thuộc trong chương trình Hóa học lớp 12 và thường xuất hiện trong đề kiểm tra phần amin – amino axit.

Mẹo ghi nhớ nhanh

Nhỏ amin vào muối kim loại, cứ nhớ: amin sinh OH⁻, OH⁻ gặp cation tạo bazơ không tan thì có kết tủa. Muối của Na, K, Ba luôn cho hiđroxit tan nên loại ngay. Vậy chỉ cần để ý cation kim loại trong các phương án là chọn được đáp án MgCl₂.